Չապմանների ընտանիքի քայքայումը

Սարա Լորենսը հղիանալուց հետո (1885թ) հեռացավ Չապմանների ընտանիքից եւ բնկավեց Թոմաս Չապմանի վարձած մի Դուբլինյան բնակարանում։ Այդ տարվա դեկտեմբեր ամսին ծնվեց մի տղա, որի անունն էր Մանթագյու Ռոբերտ. այս երկու անուններն էլ կարող եք գտնել Չապմանների տոհմաբանության մեջ։

Թոմաս Չապմանը պետք է կատարեր մի որոշիչ քայլ. մնար իր կնոջ եւ աղջիկնեիր հետ, կամ հեռանար նրանցից եւ ապրեր Սարայի եւ իր տղայի հետ։ Եվ որոշում է ապրել Սարայի հետ։ Հետագայում նրանք տեղափոխվում են Ուելս Թրամեդաք, որտեղ էլ [1888թ օգոստոսին ծնվում է նրանց երկրորդ որդին՝ Թոմաս Էդուարդը]։

Թոմաս Չապմանի հետագա ֆինանսական դրությունը

Այդ տարվա մայիս ամսի 30ին Չապմանը մի պայմանագիր գրեց, ըստ որի իր ընտանեկական կալվածքները անցան իր երիտասարդ որդուն՝ Ֆրանցիսին (Ուիլիամ Չապմանը ապրել է մինչ 1889թ)։ Արդյունքում Թոմաս Չապմանը մինչ իր կյանքի վերջը պետք է ստանար տարեկան 200 ֆունտ ստեռլինգ։ Ըստ 1916թ Թոմաս Չապմանի հայտարարության նա նաեւ ստացել էր ավելի քան 20,000 ֆունտ ստեռլինգ, որի տարեկան եկամտաբերությունը պետ է լիներ մոտ 1,000 ֆունտ ստեռլինգ։ Սակայն ըստ պրն Լորենսի հետագա հայտարարության, որը գրառել էր իր կենսագրողը՝ Լայդել Հարթը, իր ընտանիքը ապրել է ֆինանսապես դժվար պայմաններում, որը եւ հակասում է վերոհիշյալ փաստերին։ Հետեւաբար բխում է այն, որ երիտասարդ տարիքում նրա տարեկան եկամուտը եղել է ավելի քան 400 ֆունտ ստեռլինգ։

Չնայած այն հանգամանքին, որ պրն Լորենսը 20 տարի առաջ բաժանվել էր իր տիկնոջից, նա ստացավ յոթերրորդ եւ վերջին բարոնեթի տիտղոսը։ Այդ ժամանակահատվածում տիտղոսը կրում էր իր հորեղբայրը՝ Բենյամին Չապմանը, որն ուներ երկու որդի։ Սակայն ժառանգորթներ չունենալու պատճառով նրանք չկարողացան ստանձնել 5րդ եւ 6րդ բարոնեթների կոչումը։

Լորենսի հայրը հույսով էր, որ իր զավակները Չապմաններից կստանան մեծ ժառանգություններ, սակայն դա այդպես չեղավ։ Եվ ավելին, նա հիասթափվեց այն բանից, երբ իր եղբայր Ֆրանցիսը, որն ամուրի էր, մահվանից առաջ (1915թ) 120,296 ֆունտ ստեռլինգից իրեն հատկաց միայն 25,000 ֆունտ ստեռլինգ. մնացած հարստությունը բաժանվել է հետեւյալ կարգով՝ 10,000 ֆունտ ստեռլինգ տրվել է Դուբլինի Ադելաիդա Հիվանդանոցին եւ 25,000ական ֆունտ ստեռլինգ չորս Չապման դստրերին։ Պրն Լորենսը իր բաժին կտակը ստանալուց հետո, այն բաժանում է իր որդիների միջեւ։ Լորենսին գրած նամակներից մեկում նա ասում է, որ «Ես ուրախ եմ, որ կարողացա հավասարաչափ տալ վերոհիշյալ արժեթղթերը Բոբին (Ռոբերտ), քեզ եւ Արնիին… Ես գիտեմ, որ չկարողացա ձեզ հարստացնել, սակայն անհոգ եմ, որ պատերազմի ավարտից հետ դուք կկարողանաք որոշել ձեր կյանքի ապագան։» Պրն Լորենսը նշում է, որ իր որդիներին տված արժեթղթերի տարեկան եկամուտը պետք է լինի մոտ 270 ֆունտ ստեռլինգ։

Քարոլայն Մարգարեթ Չապման

Այս պատմության վերջին մասը վերաբերվում է պրն Լորենսի քրոջը՝ Քարոլայն Մարգարեթ Չապմանին, որն ամուսնացել էր իր ազգակցի՝ Մանթագյու Չապմանի հետ, որը կրում էր 5րդ բարոնեթի տիտղոսը։ Մանթագյուի մահից (1907թ) չորս տարի անց, նա գրում է մի կտակ, ըստ որի դրվում է Քիլուայի կալվածքների բաժանման հարցը։ Ըստ այդ կտակի, իր եղաբյր Թոմասին էր տրվում 20,000 ֆունտ ստեռլինգ, որն էլ իր հերթին պետք է բաժաներ իր աղջիկներին, որոնք բնակվում էին Իռլանդիայում։

Այստեղից կարելի է եզրակացնել այն, որ Քարոլայնը չէր ցանկանում այդ կտակը հանձնել Թոմասի տղաներին, քանզի դա է փաստում Լորենսի գրած նամակներից մեկը։ Քանզի Լորենսի հոր հահից մի քանի ամիս հետո, երբ մահանում է Քարոլայն Մարգարեթ Չապմանը (1920թ), այդ կտակը անմիջապես հանձնվում է Թոմասի աղջիկներին։

Էրիք Քենինգթոնին 1.10.1921թ գրված նամակում Լորենս գրում է, որ «Այն փողակույտը, որին սպասում էի դեռ չի եկել եւ հնարավոր է որ չգա։» Լորենսին բաժին չնկած այս կտակի հետեւքանքով նա իր ինքնակենսագրության մեջ բացասաբար է ակնարկում Չապմաններին։ Դա է փաստում Լինդել Հարթի գրած Լորենսի կենսագրությունը, որում ասվում է «Իմ հոր ընտանիքը անգիտակից էր իր որդիների գործունեությունից, որոնք համբավ կբերեյին ընտանիքին։» Հետեւաբար, բացառիկ չէ այն փաստը, որ Լորենսը տեղեկացված է եղել իր հորաքրոջ կտակի մասին, եւ այդ իսկ պատճառով էլ իր ժառանգորդ Ջանեթ Հալսմիթին տվել է 3,000 ֆունտ ստեռլինգ։

Copyright © N. Helari Ltd, 1989.

Թարգմանիչ՝ Հակոբ Գեւորգյան