ԵԼՔ & ՄՈՒՏՔ

Հին ու փոշոտ արխիվներից գտնվել է մի գործ, որը` ըստ Ամերիկյան Հայագյոթության Ամբարի գլխավոր Ամբարապետի ստույգ գիտակցության համաձայն, համապատասխանում է այն ժամանակաշրջանին, երբ տեղի է ունեցել Ավարայրի Ճակատամարտը:
Ինձ անհայտ է այս գործի հեղինակը, սակայն հայտնի է այն, որ այս երգը շատ են երգել Ավարայրի Ճակատամարտից հետո, հարբած, ինչպես նաեւ` ուռած ու ծակված փղերը:
Ծիծաղելի է, մտքովս անցան Յեհովայի վկաները…:

Վահրամ Սահակյանը այն լավագույն մարդկանցից է, ով արժանի է հարգանքի. նա անշահախնդրորեն օգնեց ինձ ձեռք բերել հայերեն գրելու ծրագրեր, երբ ես նոր էի գնել իմ iMac-ը:
Ինչեւէ, երբեմն իր հրապարակավ արտահայտած մտքերին, որոնց ունեմ խորիմաստ պատասխան, փորձում եմ մասնակցել. չգիտեմ, մեկ մեկ հասկանալի է լինում, մեկ մեկ էլ ոչ. դա բնական է:
Ստորեւ դրված է իմ պատասխանը հետեւյալ հարցի:

Մեր վաղվա օրն ավելի լուսավոր է, քան մեր երեկն ու այսօրը։ Բայց ո՞վ կերաշխավորի, որ մեր վաղը չէ մյուս օրն ավելի վատը չի լինի, քան մեր երեկ չէ առաջի օրը…

Իմ կարծիքով, երբ գործի է անցնում բաց աչքերի երազանքների իրագործումը, պետք է հասկանալ, որ այդ նույն երազանքի իրագործման մասնակիցներն այլ կերպ կարող են իրագործել իրենց երազանքները:
Բայց մի բան պարզ է ինձ. գնալով մարդիկ էլ չեն երազում. էլ չի լինի երևակայական` ռոմանտիկ կյանք:
Էլ ու՞մ է պետք մեր վաղը չէ մյուս օրը, եթե այսօր զզվում ենք երեկվա օրից ու մղձավանջ կոչում դրա նախորդը:

Այսօր զրուցում էի մի շատ հետաքրքիր մարդու հետ, ով ապրում է Օրեգոն նահանգում։ Նա մեծ գիտելիքների տեր մարդ է։ Գիտի Հայ ազգի մասին և ունի մի քանի գրքեր հայերի և Հայաստանի մասին, 18րդ դարի հնությամբ։ Սա էր իմ օրվա լավագույն պահը։ Հիմա գնամ ներս, նոր տարին է գալիս։ :)

Վերջին ժամանակաշրջանում հայերը մի տեսակ աջ ու ձախ քֆրտում են հայ առաքելական եկեղեցուն: Բանը հասել է նրան, որ չափն անցած ատրահայտություններ են արվում բոլոր ժամանակների հայ քրիստոնեաների հանդեպ:

Ինչեւէ, ես էլ իմ կարծիքը գրեցի թեմայի քննարկումների մասնակիցներից մեկին. ահա այն:

Հարգելի Հարո Մհերյան,

Իսկ աթեիստներին` գիտնականներին, պրոգրեսիոնիստներին, լիբերալիստներին, եւ բոլոր նրանց, ովքեր անհամբեր սպասում են «գլոբալիզացիայի» վերջնական կայացմանը` հանգիստ կյանքին, ես ունեմ ընդամենը մեկ հարց.
—Եթե ամբողջ աշխարհում լինի հավասարություն, պետք չլինեն ստեղծագործ մարդիկ, պետք չլինեն արվեստագետներ, արհեստավորներ. կարիք չլինի ծախսած էներգիայի դիմաց համարժեք էներգիայի գնումը. արդյոք, երբ վիրահատության կարիք ունենաք, կհամաձայնվե՞ք վիրահատվել Համակարգչային Ռոբոտ-CNC Վիրա-բոտի մոտ:

Երեկ ընկերոջս՝ Վարդանի միջոցով իմացա այս հրաշք երաժտության մասին։ Կատարում է Տիրգան Համասյանի Տրիոն։ Երգը, ցանկության դեպքում, կարող եք գնել Ամազոն կայքէջից։

Էսօր մտա Լույս Աշխարհ կայքը, մեկ էլ տեսնեմ մի հոդված են տեղադրել, որի հեղինակն է Մարինե Պետրոսյանը: Ու, քանի որ գիտեմ նրան, մի երկու խոսքով էլ ես իմ ուղղությունը տվեցի Լույս Աշխարհի անստվեր քուչեքի քարին տիտիկ արած տղեքին:

Ինձ բախտ է վիճակվել կարճ զրույց ունենալ այս դաշտանազուրկ ղզողլանի հետ. նա անընդհանտ «աշխատանք» է տանում այսպես ասած` «հայկա-սորոսական շոուբիզնեսում», մուլտֆիլմերի միջոցով ներկայացնել հայության արտագաղթը:

Երբ ես նրան ասացի, որ սփյուռքից եմ, ու իմ ընտանիքս ավելի կարեւոր է քան թե արտագաղթի «վայ-վույը», նա պատասխանեց մոտավորապես այսպես,–սփյուռքից այսքան ժամանակ այսքան ապուշ արտահայտություն չէի լսել:

Այսինքն, սրա վեջը չէ սփյուռքահայության կարծիքը: Իսկ իմ ունեցած տվյալներով, միայն սփյուռքահայության մի մասն է, որը կփրկի Հայաստանը:

Ես հիմա դանդաղկոտ կրիաի պես եմ ու չեմ տեղավորվում ժամանակի մեջ, որպեսզի գրի առնեմ Հայաստանի Փրկարար մարդկանց մասին, սակայն նեղացկոտ էլ չեմ, որ դռան ետեւից երեբեւէ հուզվեմ ու ընդիմանամ գաղափարի իրականացմանը:

Հայաստանը, չսիրելի մարինե, նախ եւ առաջ իմ Հայրենիքն է. հետո քո նման ագառկեքի կայարանը:

Հակոբ Գեւորգյան
gevorgian.com/hakob/

Ինչքան լսես, այնքան կլսվի այս երգը Ռուբենի:

Կրկեսում ներկայացում էր. ծովային առյուծը հանդիսատեսին զարմանք էր պատճառում իր վարժություններով, որոնք նա անում էր վարժեցնող վարպետի հետ միասին:

Ամեն անգամ վարժությունը լավն էր. անթերի. եւ ամեն անգամ նա, որպես պարգեւ ստանում էր կեր վարժեղնողի ձեռքից:

Հանդեսի վերջում, զարմացած մարդիկ հարցնում էին հանդեսի կազմակերպիչներին, թե ինչպես հանդիպել հանդեսավարին` կենդանուն վարժեցնող մարդուն:

Իսկ երբ զարմացածները հանդիպեցին վարժեցնողին եւ հարցրեցին, թե ի՞նչպես է այս կենդանին հետեւում նրա շարժումներին, հանդիսավարը մեկ պահ լռեց, եւ մտքում ծաղրելով հանդիսատեսին ասաց,–հիմարներ, այս կենդանին չի հետեւում իմ շարժումներին. ես եմ հետեւում նրան. աչքի խաբկանք է սա, իսկ դուք հավատացիք, հիմարներ, հիմարներ…

Ara Manoogian‘s web blog can be found at http://aramanoogian.blogspot.com/

Character Assignation Attempt Made on Armenian National Hero Monte Melkonian

Dear Friends,

On April 2, 2010 on Open Source Radio, an interview with Armenian decorated filmmaker and documentarian Ted Bogosian was podcasted (see: http://www.radioopensource.org/ted-bogosian-confessions-of-a-truth-hound/). Beginning in the 9th minute of the show, in a matter of a fact tone, unsubstantiated and defaming claims were made that Armenian National Hero Monte Melkonian had engaged in the sales of drugs, arms and had started an Armenian terrorist movement. He was also accused of serving time in prison for masterminding numerous bombings in Europe, including the Orly Airport bombing in France, Read the rest of this entry »

Այս մի քանի օրվա ընթացքում մի քանի երգեր եմ լսել, որոնք նման են իրար. այս մեկը լսեցի այսօր։ Իսկ մյուսը լսել եմ The Diving Bell ֆիլմում։

Ի դեպ. սա էլ այսօր եմ նկարել իմ iPhone հեռախոսում եղած SketchBook Mobile ծրագրով։

Այսօր ես եւ քեռուստ տղան միասին գնում էինք Մարինա Դել Ռեյ քաղաք. նպատակը գործնական էր։ Ճանապարհին խոսում էինք հայերեն. դե ինչպես բոլորը կիմանան, երկար ճանապարհորդելիս ընկերն անպակաս է։ Ու այդպես, կատակելով եւ պատմություններ ասելով հասանք տեղ։ Հանդիպումը՝ գործնական, անցավ անգլերեն լեզվով. գոհ էինք եւ վերադարձանք տուն։

Ճանապարհին մի երաժշտություն էինք լսում ռադիո կայանով, երբ ես քեռուս տղային ասացի Ջիվան Գասպարյանի եւ Մայքլ Բրուքի երաժշտության մասին. ասացի, որ այն երաժշտական նոր ձեւ է. դուդուկի եւ ռոք՝ էլեկտրոնային կիթառի համատեղմամբ։ Շատ հետաքրքրեց իմ բնութագրումը. եւ նա ցանկացավ լսել այդ գործը։ Եվ մենք լսեցինք Թոմասո Ալբինոնի «Ադաժիո» երաժշտության նորագործությունը՝ Մայքլ Բրուքի եւ Ջիվան Գասպարյանի կատարմամաբ։

Իսկապես որ գերազանց մի կատարում է այն, իսկ անձամ ինձ շատ է գոհացնում նրանց «Հայլիթ» երաշտությունը։

Ցանկանում եմ այս հաղորդագրությամբ աշխարհին լսելի դարձնել այս լավագույն երաժիշտներին. ի՞նչ եք կարծում, ինչպե՞ս է լսվում հայկական դուդուկը ռոք երաժշտության հետ համատեղ։

Այն ինչ ունի սկիզբ ունի եւ վերջ։ Այնտեղ որտեղ կա ելք կա եւ մուտք։

Իմ վերջին վերլուծումների արդյունքում ստացված բանաձեւ.

երբ բուրգի գագաթում հասած վեհափառը կորցնում է հավասարակշությունը, ապա այն փրկելու համար, գաղափարակիցները, հավատացյալները, ցավակիցնրեը, նախանձողները եւ մրցակիցները վեհափառի պետք է շրջեն բուրգը. ինչպե՞ս շրջել. հիշել է պետք այն խոսքը, որը Հայ ազգի մարդիկ օգտագործում էին հաճախ, ասելով,–Մի կողմ քաշվի՛ր։

ՎԱՎԵՐԱԳՐԱԿԱՆ ԿԱՐՃ ՆՈՐԱՎԵՊ

Դա կլիներ 2005 թ. Հուլիս ամիսը, երբ մեկ օր որոշեցի գնալ Գլենդել եւ նկարել տեղի բնակելի վայրերն ու շինությունները։ Գլենդելը, ի դեպ, ոչ միայն կենտորն է համարվում ԱՄՆում բնակվող հայերի համար, այլ նաեւ համարվում է աշխարհի գերհզոր կազմակերպությունների՝ ինչպիսին են Նեսթլի, Քարուզո եւ Գալերիա առեւտրական կենտրոններ ունեցող ընկերությունների տունը։

Իսկ այս լուսանկարչության հետ ունեցած իմ հուշերը այդքան էլ դուրեկան չեն…տիպիկ Ամերիկյան են, կարելի է այդպես պիտակավորել։ Երեւի թե կարդացողի մոր հարցեր առաջ գան, թե ինչի մասին է խոսքը, ինչու է այն անդուր եւ այլն…կասեմ շատ հակիճ. երբ նկարում էի այս նկարը, հանկարծ ինձ մոտեցավ Բանգլադէշի լեզվող խոսացող մի հնդիկ ու ասաց,––կներեք պարոն, այստեղ լուսանկարչությունն արգելված է։ Դե ես էլ չցանկացա դիմադրել կապ պատասխան տալ նրան, այլ պարզապես շարունակեցի մի քանիսն էլ նկարել։ Ինչեւէ, ահա եւ այն նկարը որի համար այսքան գրեցի։

Վերջերս իմ բարեկամներից մեկը՝ Լիանան, ինձ տրված բարեմաղթանքների հետ մի հարց տվեց. նա ցանկություն հայտնեց տեսնել իմ աշխատանքներից. տեսլեն թե ինչ գործեր եմ անում եւ այլն…

Այսօր որոշեցի այստեղ տեղադրել մի քանի նկար, որտեղ պատկերված են մեկ կուժ եւ մեկ սափրվելու օճառաման։ Այդ կուժը ես պատրաստել եմ 2008թ Նոյեմբեր ամսին։ Այն ժամանակ դեռ նոր էի ձեռք բերել ճախարակագործության գործիքը, որի մասին շա՜տ էի երազում։

Այդ գործիքի հայտնվելու առնչությամբ էլ մի հետաքրքիր պատմություն եղավ։ Բանը նրանում է, որ (ԱՄՆի) խանութներում՝ սովորաբար փայտագործության խանութներում, փայտի ճախարակագործության սարքերը բավականին թանկ են։ Եվ մի օր, որոշեցի մտնել այդ խանութներից մեկն ու գնել իմ երազած գործիքը։ Բայց երբ լսեցի արժեքը, իսկույն տխրեցի. այն ավելին էր, քան իմ ձեռքում եղած գումարը։

Ի՞նչ արած, այդպես էլ է լինում։ Վեր կացա, եկա տուն ու մտա ինտերնետ։ Չանցած մի կես ժամ, հանկարծ ինտերնետային crageslists կոչվող կայքում գտա հե՛նց այն գործիքը, որն ուզում էի, տաս անգամ ավելի էժան գնով։ Ճիշտ է, այն մի քիչ օգտագործած էր, սակայն ամեն ինչ տեղում էր. այն չէր կարող կոտրված լինել, քանզի այսպիսի գործիքների հետ կատակ չեն անում, եթե անգամ փորձես հակառակել նրան (չափից դուրս ուժ գործադրելով սարքավորմանն ու փայտին), այն քեզ տապալի…ու, ախպերս որ դու ես, էդ գլուխը որ քո վրա է, դու շատ կտուժես։ Այդպիսով էլ ես ձեռք բերեցի գործիքն ու սկսեցի գործածել այն։ Դեռ շատ գործ կա անելու։ Երբ նորություն լինի, կրկին կհայտնեմ։ :)

Ահա եւս մի քանի նկարներ, այլ տեսանկյունից։

Couple of years ago, on KCRW, my most favourite radio station, there was a show called Morning Becomes Eclectic by Nic Harcourt, where he invited a British post-punk band—The Arctic Monkeys—to perform songs from their new album—My Favourite Worst Nightmare.

Here is a video shot made by KCRW studio. Enjoy.

This photography, where you see the downtown Los Angeles, was taken by me few months ago. Today, as I was looking at the past photos, I decided to place this one in my website. There are also two recent pictures that I’ve put in my gallery — views of Burbank AMC, and Smoke of Khunk (Խունկ, Khunk is an incense used by most Armenians during Christian religious events, ceremonies and funerals.):

The later one is used to remember beloved friends and all people who have done good in their life. Such can be a father, a close friend or Jesus Christ to who Armenian nation believes in at most. Such remembrance can’t be forgotten. It’s ought to be told, speaken about and comemorated by all and of an utmost importance to everyone.

All good people shall not forget their past — it’s never too late to expose the views.

4 Ninna Nanna (Feat. Alice Carreri Pardeilhan) – Lulu Rouge

le notti di cabiria – Nana Kinomi,coba

plein soleil – hiroko kokubo,yoichi yashiro,

Մարդիկ մոլորված, մոլորակ երկրի,
մի մութ գիշերում տեսան մի հրաշք.
երկնքի խորքում սեւ գույնի միջից,
տեսան մի ասուպ՝ բյուրեղ հրացած։

Մոլորակ երկրի սիրուց գեղանի,
վազում էր այն երկիրը ի վար,
ամոթից՝ երկրի գեղատես մարմնի,
հալվում էր ասես ամաչկոտ փերի։

Հպվելով ամպին, երկինքը ի վեր,
անկախ իր կամքից առաջընթացիկ,
սիրո խոսքն ինք իր մեջ պահած,
վերանում օդում ի սեր աշխարհի…

* * *

Այպսիսն է կյանքը, երկրի վրա։ Այսպես են ուղղորդվում մտքերը մարդկային։ Եվ ոմանց համար ասուպ են դարձել որոշ ազգերի մարդիկ միամիտ։ Եթե կիսվել են մարդիկ մոլորյալ, ապա այսպես կլինի ավարտն աշխարհի.

Ոմանք իրենց վեհ պահած մնացածներից, իրենց կպահեն հմայիչ երկրի պես. միշտ գայթակղանքի գերի պահելով մնացածներին. ինչպես ասուպներին։ Իսկ մնացածներն իրենց պահելով  հայտնություն առնող ասուպների պես, միամիտ սլացքով կգան երկիր։ Եվ այս երկուսի բախման ընթացքին, կբխի նոր լույս՝ ասուպի մահից։ Եվ այդպես շարունակ, նորանոր մարդիկ, ասուպների պես կհալչեն օդում. չգիտակցելով թե ու՞ր էին գնում եւ ի՞նչի հասան։

Բայց թող որ հանկարծ երկիրը դաժան, հաճույք ստացած ասուպի մահից, դեպ իրեն ձգի մի մեծ ասուպի. այն ժամանակ չեմ նախանձնի նրա հմյնքին, որն էլ չի վայելի նոր մահը լույսի, քանզի նոր լույսը՝ այրվող ասուպի, իրեն այդ անգամ ներում չի շնորհի. կտաքանա, կայրվի, բայց կմնա ուժի մեջ հստակ, ու զարկելով երկրին հուժկու հարվածով, առանցքից դուրս կբերերի նրան հավիտյան, երբեմնի մոլորակ երկրին գեղանի։

Ահա թե ինչպես կլինի վերջն այն ամենի, ինչ մարդիկ տեսան, եւ փորձում են այդ իսկ կերպով էլ վարվել, ի սեր իրենց սեփական մարմնի, մտքի եւ ոգու…չարեգեղ։

Հակոբ Գեւորգյան
Հունվար 1, 2009թ., Լոս Անջելես

Անդրեյ Տարկովսկու «Սոլարիս» ֆիլմից.

Հարին՝ Քրիսի կինը, որն ինքնասպան էր եղել Երկրում, այցելում է Քրիսին, տիեզերքում գնտվող Սոլարիս նավում, որպես Պլազմատիկ Օվկիանոսի կողմից արարված մատրիքսային մի նյութ։ Նա փորձում է կրկին ինքնասպան լինել, սակայն ավաղ, Պլազմատիկ Օվկիանոսը չի ներում նրա ոգին, եւ ետ է բերում Քրիսի մոտ։ Իսկ վերջում, կամա թե ակամա, նա անհետանում է, իր իսկ կամքով, հանգիստ թողնելով Քրիսի խճճված մտքին։

Երեկ, գործնական նպատակներով կայացած հանդիպման ավարտին, հանկարծ տեղի ունեցավ մի հետաքրքիր զրույց եւ հետազոտություն, որի մասին, կամ մոտավորապես այդպիսիների շուրջ, վերջերս տեղի են ունենում դեպքեր՝ սարսափազդու եւ տհաճ, համայն աշխարհում։

* * *

Հանդիպումն ավարտվել էր ու արդեն ժամանակն էր դուրս գալ իրենց գրասենյակից, երբ հանկարծ լսեցի մի հեվացող ձայնով մարդու, որին գործնական խոսակցության ժամանակ այդպիսին չէի լսել։

- Հակոբ, վարկիան մը կեցիր, քեզի բան մը պիտի ցըցըցնեմ,-հեվացող ձայնով դիմեց ինձ Ալիսն ու շտապ բացելով գրապահարաններից մեկի դուռը, ցելաֆոնե տոպրակը Read the rest of this entry »

Stranded alone on a sea of emotion
You found me
Your love was a light
In the darkness that shone
So profoundly
Say that you’ll stay
Do not be afraid, afraid
You, you’re my breath
The air I breathe
You are my imagination
Su le finesse
Song of my heart
Secrets I’m not afraid to whisper

Con te partiro
I’ll go where you lead me
Wherever you are
(forever and ever we’ll stay)
In love together
I will go with you
I’ll go where you lead me
Forever true
(forever and ever we’ll stay)
In love together

Stranded alone on a sea of emotion
You found me
It’s you who first found me
Come here, come here
Put your arms around me,
Come here
It’s you who surrounds me
Come here, come here
Come here
Come here
You, you’re my breath
The air I breathe
You are my imagination
Su le finesse
Song of my heart
Secrets I’m not afraid to whisper

I will go with you
I’ll go where you lead me
Forever true
(forever and ever we’ll stay)
In love together
Con te partiro
I’ll go where you lead me
Wherever you are
(forever and ever we’ll stay)
In love together
I will go with you
I’ll go where you lead me
Forever true
(forever and ever we’ll stay)
In love together

Con te partiro
I’ll go where you lead me,
Wherever you are
I will go with you
I’ll go where you lead me
Forever true
In my…
Heart!

Moments ago my cousin Narine sent me a prayer in an e-mail, which I copied and pasted in my blog. Let there be peace.

Hi,
I just want to tell everyone that I am so grateful to have each of you in
my life. I pray you all have a blessed day. It was difficult for me to
decide who I thought would DO this. I hope I selected the right twelve.
Please send this back to me. (You’ll see why.) May everyone who receives
this message be blessed. There are 12 months/12 disciples/12 tribes of /
Jesus’ birth celebrated in the 12th month. There is nothing attached. Just
send this to twelve others. Prayer is one of the best free gifts we
receive. There is no cost, just a lot of rewards. Make sure you pray, and
pray believing God will answer. May today be all you need it to be. May
the Peace of God and the freshness of the Holy Spirit rest in your
thoughts, rule in your dreams tonight, and conquer all your fears. May God
manifest himself today in ways you have never experienced. May your joys
be fulfilled, your dreams be closer, and your prayers be answered. I pray
that faith enters a new height for you; I pray that your territory is
enlarged. I pray for peace, healing, health, happiness, prosperity, joy,
truth and undying love for God. Now send this to 12 people within 5
minutes and remember to send this back…. I count as 2, you’ll see why.
Suggestion: copy and paste rather than forward.

Blessings,

Narine

Այս տարվա փետրվար ամսին քույրս ինձ հրավիրեց Ռոյս համերգային դահլիճ, ունկնդրելու Եվա Երբաբուենայի պարը ֆլամենգո երաժշտության ներքո։ Մեկ հատված վերցված նրա նախորդ կատարումներից, որն ինձ հիշեցրեց այն հրաշք երեկոն փետրվարյան։

Murs for President.

This morning, as I went to bank to make some business transactions, I swinged by a local Starbucks coffee place, to get some fix.

Surprisingly, the waiting lane was long. There were many people, both inside and out, happily having conversation.

Few moments later I noticed that almost all of them had a snall Voter sticker on the right side of their chest. Some of them would get a cup of regular coffee for free, some specialty drinks, and some food.

And what grabbed my attention was the person taking the orders with such passion and speed, that I didn’t have time to chat with the clerk.

Overall happily I got my coffee and got back to work.

My fifteen minute brake is almost over.

Շատ ուրախ օր է։

Penumbra, Michael Brook & Djivan Gasparyan

Անցյալ տարվա վերջում Լոս Անջելեսի Ռոյս Դահլիճում կայանալիք Ջիվան Գասպարյանի եւ Մայքլ Բրուքի համերգի հետաձգման՝ Ջիվան Գասպարյանի ոտքի կոտրվածքի պատճառով, այս տարվա սկզբում տեղի ունեցած նրանց համերգից մեկ հատված. Ադաջիո, Ջիվան Գասպարյանի եւ Մայքլ Բրուքի կատարմամբ։

«Ես դեմ չեմ այն մարդկանց խմբերին, ովքեր դեմ են այսօրվա Հայաստանի Հանրապետության իշխանությանը։ Ցանկացած գործարքում կողմերի բախումից ստացվում է խնդրի լուծում։ Մեր հույսն այն է, որ ցանկացած լուծում լինի մեր օգտին։» – Հ. Գեւորգյան

քորփորացիա՝ իշխանություն՝ ժողովրդավարություն՝ ռազմավարություն՝ վարիգնալություն՝

Share your insight with me.

Վերջին մի քանի օրերի ընթացքում, ավելի հստակ ասած՝ այն օրերից հետո, երբ Վրացական կառավարությունն իրագործեց Օսետական էթնիկ բնակչության ջարդերը, թե՛ սփյուռքում, եւ թե՛ Հայաստանի Հանրապետության բնակչության շրջաններում տարածվել է մի տագնապային մտահոգություն, թե արդյոք Հայաստանը ո՞ր մի գերպետությանը պիտի կախվի։

Իմ կարծիքով, հարցը սխալ է դրված։ Կախվելը, դա արատավորության գաղափարախոսությունն է։ Հայերը պետք է իրենց մտքներից դուրս հանեն կախվելու խնդիրը։ Հայերը պետք է մտածեն, թե ու՞մ կպչեն։ Այո՝ կպչե՛լ։

Մի շատ պարզ օրինակով կարելի է համեմատել կպչելու եւ կախվելու տարբերությունը։ Հայաստանցիներն այս օրինակը լավ կհասկանան ու հույսով եմ որ այն կիրագործեն։

Երիտասարդ տարիներին, երբ առաջին ձյան հալվածքը սառչում էր մեր թաղամասի փողոցներում եւ ստեղծվում էր սառույցի շերտ, տղաներով սպասում էինք անցնող մեքենաներին, որպեսզի կպչեինք դրանց ետեւից եւ սահեինք դրանց հետ։ Երբ անցնող մեքենայի որակը լավն էր, կպչում էինք դրան ու շարժվում առաջ այնքան, մինչեւ հասնեինք հալված շլոփաներին։ Իսկ երբ անցնող մեքենայի որակը վատն էր, մենք չեինք մոտենում այդ խախուտ մեքենային, քանզի գիտեինք, որ ճանապարհի կեսին մեքենայի ետեւամասը պոկվելու էր հիմքից եւ մնալու էր մեր ձեռքում։

Հայաստանի եւ գերտերությունների համագործակցության հարցը պետք է լինի իմ բերված օրինակի կոնտեքստում։ Հակառակ դեպքում չըմբռնել, կամ չընդունել իրականությունը միշտ էլ վատ հետեւանքներ է թողնելու։ ԵՎ քանի դեռ Հայաստանը երիտասարդ է, եւ անցնում է ձմեռային սառցադաշտերով, իսկ Ռուսաստանը՝ այսօրվա դրությամբ, լավ վիճակ ունեցող, հանգիստ եւ հաստատուն ընթացող մի գերտերություն, Հայաստանին պետք է կպչել Ռուսաստանից ու սահել առաջ։

Մեզ մեկ այլ ընթացող խախուտ տերություն պետք չէ։ Քանզի դրանց հետ միշտ էլ վախ է լինելու. Բա որ ու հանկարծ ետեւամասը մնա մեր վրա՞…

«Դատարանը ճշմարտախոս մեղադրյալին դատապարտում է մահվան։ Դատապարտյալին տրվում է վերջին խոսքի իրավունք, եւ նա օգտվելով ընձեռնված առիթից, ասում է,–Եթե ես էլ մտածեյի ձեզ պես, ապա ես էլ կլինեյի հիմար, ու կեղծ, ինչպես դուք եք։» – Հ. Գեւորգյան

Բառոքո ժամանակաշրջանում, երբ կանանց արգելվում էր երգել Կաթոլիկ Եկեղեցու խոռում, վիրահատությամբ հեռացվում էին երգիչ եկեղեցական տղաների ամորձին, որպեսզի նրանց մոտ առաջանար, բարձր՝ կանացի, ձայն։

Վայելեք այս հրաշք գործը։

Ron Carroll, house music DJ, presents beautiful Shawn Christopher–one of the best house music to dance to! Enjoy!

Երգն ամբողջությամբ լսելու համար, պետք է գրանցվել imeem.com–ում

«Խորհրդային Հայաստան, 1970թ

Քաղ–տնտեսության քննության ժամանակ, ուսանողը քննության հարցին պատասխալեուց անգիտակցաբար ասում է,–Սոցիալիզմից անցում դեպի Կապիտալիզմ։ Քննող դասախոսների խումբը ապշած լռում է եւ չընդհատելով ուսանողին շարունակում քննությունը։ Ավարտին դասախոսներից մեկը մոտենալով ուսանողին շշուկով ասում է,–Այ տղա, հո դու խելագար չես. Այդ ինչու ասացիր Սոցիալիզմից անցում դեպի Կապիտալիզմ. Չէ որ մենք քեզ սովորեցրել էինք ճիշտ տարբերակը՝ Կապիտալիզմից անցում Սոցիալիզմ։ Բա որ ու հանկարծ քեզ աքսորեյին Սիբիր…»

Երկու օր առաջ գնացել էի «Քեյ–Մարթ» գերհագեցած խանութը, մի հարմարավետ զգեստ գնելու նպատակով։ Զգեսները, որոնք որոշել էի գնել, շատ հիանալի արժեք ունեին, գրեթե քարասուն տոկոս զեղջ։ Վերցնելով երկուսը, մտա զգեստափոխման սենյակ, որպեսզի փորձեմ եւ վերջնականապես ընտրեմ երկուսից մեկը։ Ցավոք, ոչ մեկն էլ հարմար չէին, եւ ես, մտածելով որ հարկավոր է փնտրել մեկ այլ զգեստ, դուրս գալով սենյակից շարժվեցի նոր զգեստների ուղությամբ։

Մի քանի գայլ դեռ չարած, ետեւից լսեցի կանացի, բայց բավականին խիստ մի ձայն։ Թեքվեցի եւ տեսա խանութի աշխատողին, որն ըստ երեւույթի զբաղվում էր զգեսների վերադասավորման գործով։

–Որտե՞ղ են ձեր շորերը,–մեկ հոնքը հյուսիս, մյուսն էլ հարավ նետած հարցրեց նա։

Զարմացած գլուխս տարա վար, նայելով հագուստիս ասացի,–իմ հաքի՞ն։

Հոնքերն ավելի վեր ու վար անելով, այս անգամ ավելի բարկացած ձայնով ասաց,–Որտեղ է այն հագուստը, որը քիչ առաջ տարաք զգեստափոխման սենյակ եւ թողեցիք այնտեղ։ Ապա ետ բերեք այստեղ,–ցուցամատը ուղղելով առջեւի սեղանին կարգադրեց ինձ ետ բերել այն հագուստը, որը թողել էի սենյակում։

Մեկ պահ կանգ առա, կարծեցի թե այն կատակ էր։ Բայց նայելով կնոջ խիստ դեմքին հասկացա, որ այն ամենեւին էլ կատակ չէր։ Ետ դարձա դեպի սենյակ, մեկ պահ կանգ առա ու մտածեցի։ Բայց չէ որ սա կապիտալիստական երկիր է, չէ որ այստեղ են ասում, որ հաճախորդը միշտ էլ ճիշտ է։ Գուցե եւ փոխվե՞լ են կարգերը։

Մոլագարության աստիճանի հասած մեկ պահ սթափվեցի եւ սկսեցի նայել հատուկ հայտարարությունների։ Փորձում էի գտնել գեթ մեկ տող, որում կասվեր թե,–Այն ազգեստները, որոնք չեք հավանում, բարի եղեք ետ դասավորել այնտեղ, որտեղից այն վերցրել եք։ Սակայն բան էլ չգտա։ Սա երեւի թե մի անհատ էր, որն արդեն հասել էր այն գաղափարախոսության, որ, թեկուզ եւ նա աշխատավոր է եւ ես հաճախորդ, մեր մեջ չի կարող լինել ոչ մի տարբերություն, այլ ավելին, ես, որ հաճախորդ եմ, պետք է անեմ ամեն ինչ պաշտպանելու աշխատավորի գործնական անդորն ու թանկագի ժամանակը։

Հագուսները ձեռքիս վերադարձա աշխատավորի մոտ, այն վար դրեցի սեղանին, որն ինքն էր մատնանշել, եւ հանգիստ, առանց ոչ մի խնդրի շարժվեցի առաջ։

Interesting day at least. While working on an interesting project for an educational institution, I came to a realazation, that it’s about time to write my thoughts again. Well, not necessarily in here, but elsewhere, away from my name, my identity invisibly.

Այսօր, մի քանի ժամ առաջ, զրուցում էի Ռուսաստանում ապրող ընկերոջս՝ Բորիս Տոբոտրասի հետ, որն իր ընկերների հետ մեկնել էր Հայաստան, մարզա–մակույքի սպորտով զբաղվելու համար, եւ վերջերս էր վերադարձել այնտեղից։
Նա պատմեց ինձ Հայաստանում անցկացրած հետաքրքրի ժամանցից, նոր ծանոթություններից, եւ նաեւ ցույց տվեց մի տեսաֆիլմ, որտեղ «Դե Դե Տե» ռուսական ռոք երաժշտության ներքո, իր մտերիմ ընկեր Ալեքսանդր Վիկուլինը ցուցադրում է ճոխ լուսանկարների մի շարան՝ վերցված Հայաստանի պատմական տարբեր վայրերում։
Տեսաֆիլմը դիտելու համար պետք է բեռնել այս ֆայլը (http://vikulin.ru/20080501_dzoraget/armenia_slideshow.zip 15մ.բ.), իսկ տեսաֆիլմում լսվող երաժշտության բառերը հասկանալու համար պետք է իմանալ Ռուսերեն լեզուն։

Երեկոյան բուժ–սենյակից գնացի հիվանդանոցի բակ ծխելու։ Երկու մարդ, կլինեյին քարասունն անց, երկխոսության մեջ էին, եւ փորձում էին հասկանալ, թե ինչու եւ ինչպես եղավ, որ իրենց հարազտն ընկնելով այդ վատ կացության մեջ, հայտնվեց հիվանդանոցի վերակենդանացման բաժնում։

– Չեմ ջոկում, թե էս փորձանքը որտեղից եկավ կպավ մեր գլխին,–ասաց նրանցից մեկն ու սիգարետի մի խորը խուլափով, տասնութ սանտիմետր այրելով, քթերից դուրս արտաշնչեց ծխի բուղը։

– Արա, բա ես էլ էդքան լոն քաշեյի էս վիճակի մեջ կընկնեի,–նոթոտ աչքերը հառած ընկերջ ծխից ճմրթված դեմքին պատասխանեց մյուսը։

– Հա՜, էդ ճիշտ ես ասում։ Էս երկրում ով որ լոն ա քաշում, հետո ընկնում ա սթրեսի մեջ։

– Արա, հիմա որ նայում եմ ետ, ինքս ինձ ասում եմ, ինչ լավ ա որ ինձ լոն չտվին,–հպարտորեն շարունակեց,–բա էդ լոնը քաշելու բան ա՞։ Հենա նայա էլի, մեր ախպերը քաշեց, քաշեց, լրիվ լոնը պրծացրեց։ Հիմա էլ որ չկա, լոմկի մեջ ա ընկել։

…

Ապրիլ 22ն էր։ Առավոտյան ժամը 2ի կողմը։ Պառկած ննջում էի, փորձում էի քնել։ Եվ հանկարծ կողքի սենյակից լսեցի մի ցավոտ ձայն։ Մի պահ կարծեցի թե մղձավանջ է, սակայն երբ լսեցի այն կրկին անգամ, հասկացա որ իր իրականություն է։ Վեր թռա տեղիցս ու դուրս եկա ննջարանից։ Տեսա հորս, ծնկի եկած գետնին, ու կծկված վիճակում հազիվ շնչելուց։ Արագ մոտեցա նրան ու փորձեցի տեսնել թե ինչն է պատճառը։ Հասկացա որ մի բան այն չէ նրա ստրի հետ։ Նա գունաթափած էր ու անգիտակից վիճակում։ Տեղն ու տեղը զանգեցի շտապ օգնություն ու մոլոյալի պես ասեցի,–Հայրս մահանում է։
Էլ չեմ հիշում որքան ժամ էր անցել երբ մեզ հասավ շտապ օգնությունը։ Վիճակն իրոք բարդ էր, ու հորս տարանք հիվանդանոց։ Այսօր արդեն հայրս ողջ եւ առողջ վերադարձել է տուն։ Եվ իմ այս գրությամբ ուզում եմ շոնրհակալություն հայտնել բոլոր նրանց ովքեր մեզ հետ էին այդ օրերին եւ ովքեր փրկեցին հորս։ Հատկապես, շնորհակալ եմ բժիշկներ Բորիս Լորետայից եւ Քելի Յեփրեմյանից, այս երկու հրաշալի բժշկներից, ովքեր ջանք չխնայեցին հորս օգնելու համար։ Շնորհակալ եմ ձեզ։
Այդ օրերին ունեցած ապրումներս փորձեցի հիշել եւ գրել պոեմի ձեւով։ Այս պոեմը նվիրում եմ մարդկությանը, որն իրոք բարի է, կարեկցող եւ անշահախնդիր։ Փառք ձեզ։

Մահն էր եկել սեւ գիշերին,
Քունս առել, ինձ էր տանջում,
Տանելով խուլ ու մութ ճամփեքով,
Համր էի դարձել նրա գրկում։

Լեզուս կորցրած բլբլացող,
Ախ էր գոչում հոգուցս դուրս,
Մարդկանց կողքին ինձ շատ ծանոթ,
Ինձ էի փնտրում կյանքի գրկում։

Չանցած անհայտ քանի վարկյան,
Մեկն ինձ հասավ թռվռալով,
Հարցրեց, թե ի՞նչ է, ինչով օգնեմ,
Հույսն էր ցատկում նրա սրտում։

Ա՜խ, ասացի, ա՜խ մեռնում եմ,
Ու չեմ հիշում քանի անգամ,
Բայց երբ հիմա այս կյանքում եմ,
Մահվան համար էլ ժամ չկա։

Երկու խուժաններ կռվելուց, մեկը մյուսին հարվածում է ու փորձում փախչել։ Տեսնողները հարցնում են,––Արա, էս ու՞ր ես փախչում։ Խուժանը պատասխանում է,––Արա ես ոչ թե փախչում եմ, այլ ուխոդ եմ անում (уход [ուխոդ])

Այս երգն ինձ հիշեցնում է Լեւոն Տեր–Պետրոսյանի պարելը՝ ազատության պարահրապարակում։

Today, as we were traveling to Pasadena, we were listening to Harry Shearer, the host of radio broadcast show called “le Show”, where He prepared a sarcastic presentation of Senator John McCains foreign policy misspeech and Joseph Libermans proposed corrections to Senator.

The interesting part, for me at least, was the ending, where Senator says “God Bless Armenia.”

Why Armenia? Isn’t it just fun to be Armenian? We are Always useful for Some Body, isn’t it just fun??

“Going once, Going twice, Gone…”–from the shadows of the broken mountains, a flourishing voice says “You are late.”

Լսում եմ Արթուր Մեսչյանի «Հաղորդություն» երաժշտությունն ու խոհում… Լսում եմ նրա պարզ բացահայտումը մի սուտ պատմության մասին, որին շատերն են դեռ հավատում։ Նա ասում է, թե ինչպես ոմանց ցուցմունքով՝ Տերը ծնվեց ախոռում, թլպատվեց ու որդեգրվեց։ Արթուրի ասածը շատ նման է իր տարեկիցների խոսքերին… հորս, ու մորս խոսքերին։ Միշտ անհայտ ու միշտ սպասողական վիճակում են մեր ծնողները։ Ո՞վ բարդեց այս փսորված ծամոնի գունդը մեր ազգի գլխին։ Ես այն գիտեմ, բայց չեմ ասի, քանզի… Քանզի, երբ լսեցի Մեսչիանին ու նրա հարցին, թե «ո՞վ է հնարել այս սուտը», հասկացա, որ սուտը հարցաքննել պետք չէ. այն արդեն բացահայտ է որպես սուտ։ Իսկ երբ սուտը բացահայտված է, ապա բողոքարկումն ու մեղանչանքը զուր են, որովհետեւ ստին կարեկցողն ինքն է դառնում զոհ ու չար գործի բաժնետեր։ Ստին պետք է հիշել որպես մղձավանջ, կամ էլ ընդհանրապես չհիշել։ Ստին պետք է նայել որպես թիթեռ չդարձած չորացած որդի ու երբեք չխառնել ներկա հավատքին ու հույսին։ Սուտը՝ որն ունի քառասուն օրվա կյանք, չի կորցնի իր վավերությունը, երբ այն հիշվի ու վերածնվի։ Իսկ այս ամենը հասկանալու համար, ցավոք, անհավատ մարդիք, պետք է ետ դառնան ու լսեն ստի քազցր լեզվին՝ հայացքը հառած ճպացաց աչքին, որպեսզի տեսնեն, թե ինչ են կորցնում այն պահից սկսած, երբ վերածնում են սուտը՝ կյանքեր ավիրած։

Հակոբ Գեւորգյան,
Մարտ 8, 2008թ.

Երկուշաբթի, Փետրվար 18, 2008թ.,
Լոս Անջելես, Քալիֆորնիա, Ա.Մ.Ն.

Առաջին հանգստի ժամ. 15 րոպե կոֆեի ժամ։

– Շեֆ ջան, կըրնամ էքուց գործի չգա՞մ, հորողբորս թաղումն է,– լացակումած դեմքով գործատիրոջն է դիմում սգավորը։

– Այո,–լուրջ ու մխիթարող ձայնով շարունակում է գործատերը,–իհարեկ։ Ո՞ր հորեղբայրդ է մահացել։

– Դե էն մին ու ճար հորողբերս, օր Հալիվուդ կըմնար։

– Օ՜,–զարմացած շարունակում է հարցնել,– այն որ ծերանոցում էր ապրո՞ւմ։

– Հա շեֆ ջան, հենց էդիկ։

***

Մի անգամ Պոլսում, հայության շրջանում մի լուր է տարածվում։ Ասում են, թե ով ճաղատ է, բռնում են ու կաշին տիկ անում, որով էլ հետո դհոլ են շինում ու վաճառում հարեւան երկրին՝ Ռուսա–Հայաստանին։ Լուրը հասնում է մի ճաղատ հայի ու տեղի է ունենում այն, ինչին ականատես ենք այսօր, արդեն Պոլսից շատ հեռու՝ Սփյուռքահայերի հակաձուլման տաք գաղութներում. Ճաղատը վերցնում է արծլին ու կտրում գլխի փայլուն կաշին, որից առաջ էլ նախանձաբար կրկնում,–Ո՛չ ինձ, ո՛չ էլ քեզ։

Փետրվար 14, 2008թ.
Հակոբ Գևորգյան

Տեր Աստված, այս ինչ փորձանքի մեջ ընկանք մենք: Երբեմն հարցնում եմ խղճիս մեջ ապրող Աստծուն եւ հասկանում, որ գոնե ես կյանքիս նայում եմ բեմի վերեւից, խմբավարի դեմ դիմաց, առանց ջութակի կամ շեփորի, այլ պարզապես` երգեհոնի սրինգին նստած: Նայում եմ մարդկանց շարքերին՝ կարգավորված. կեսն արդեն քնա՜ծ, մնացածն էլ ձանձրույթից հարբած մի կողմ քաշված ու նեղված վիճակում սպասում են ավարտին՝ կյանքի սիմֆոնիաի՝ ռեքվիեմ մարդկային տականքի։

Հունվար 27, 2008
Հակոբ Գեւորգյան

–ինը, ինսուն ինը,–ասաց դրամապահն ու լայն ժպտալով նայեց դեմքիս, կարծես թե վաղեմի ծանոթներ, որոնք բախտի բերմամբ հայտնվելով օտարության մեջ վերջապես գտել էին իրար։
–խնդրեմ–ասելով գրպանիցս հանեցի քսան դոլար եւ հանձնեցի իրեն։
–Ի՞նչ տեսակի մանրուք եք ուզում,–հարցն ուղելով արդեն տխրած դեմքով շարունակեց,–թաքանոց, թե՞ հինգ դոլարանոց։
–Տաս դոլարանոց,–ասացի ես։

Զարմացած դեմքով մի պահ նայեց ինձ եւ դրամարկղից հանելով գումարի ավելցուկը վերադարձրեց մի փոքր թղտի կտորի հետ, որի վրայի հաշվարկն այնքան էլ բարդ մաթեմատիկական լուծում չէր, սակայն չգիտես ինչու, մեկի աչքին կթվար թե այդ տպող սարքը հորինված է լուծելու կոսինուսային խնդիրներ եւ տանգեսային դիֆեռներ… Read the rest of this entry »

–Ու՞ր

–Ծխելու,–ասեցի եւ շարժվեցի դեպի դուրս, շարունակելով զգուշացրի–Էս ինչ ցուրտա, շոր հագիր չմրսես…

–Հա, սպասի ժակետս վերցնեմ գամ։

–Ապեր, բա էն օրն ինչի չեկար թղտերիդ ետեւից, ամեն ինչ տպել էի, պատրաստել…

–Հակ ջան կներես, չստացվեց, էդ օրն ինչ փորձանք ասես որ չեկավ գլխիս…

–Ի՞նչ էր եղել որ։

–Դե եսիմ, գործերով էլի… Բիլերը լցվել են գլխիս… էս Մերսեդեսի վարձն էլ չեմ կարում տամ…

–Հա՜, պարզա ապեր. դե երբ ուզես արի, թղտերը պատրաստ են, վերցրու…

–Մերսի ցավդ տանեմ…

–Հարց չկա ապեր…

Մեկել հանկարծ տան ներսից լսվեցին կանացի ճիչեր, կարծես թե ուրախ… Այդքան էլ ուշադիր չէի։

Հակո՞բ,–ներսից կանչեցին,– ուրես այ տղա, արի ներս, նոր տարին եկավ։

–Ո՞նց թե եկավ։ Ես էստեղ արդեն մի քանի րոպե կանգնած եմ, ու նոր եկող կամ գնացող չեմ տեսել։ Էդ ո՞ր կողմով ա եկել, որ չեմ տեսել…

–Լավ դե, արի ներս, շամպայն խմենք…

–Բա էդ թթվաջուրը խմելու բան ա՞,–խնդալով մտա ներս, եւ նոր տարին, արդեն ներսից, դիմավորեց ինձ։

Ողջույն Հակոբ, իմ լավ ընկեր,

Այսօր ինձ հետ պատահեց մի դեպք, որն ինձ ինքնահաստատեց, եւ եւս մեկ անգամ փաստեց մեկ բան, որ մարդկային նվիրումն ու սերը անփոփոխ է ու անկոտրուն։
Այս ամենը թելադրում եմ սրտիս խորքից, լցված սրտիս անկեղծ արտահայտումով։ Հույսով եմ, որ չես կարծի թե խանգարվել է հոգեկանս, սակայն պատմությունը որ պիտի գրեմ ստորեւ, կարող էր եւ վնասվածք թողներ ինչ–որ մեկի հոգեկանին։ Կարդա այս ամենը այնպես, ինչպես կկարդայիր Լոս Անջելես Թայմսում գրված օրվա հերթական տխրալից լուրը։
Ամեն ինչ սկսվեց յոթ ամիս առաջ, երբ ես միացա մի զրուցարանի, որտեղ բազմաթիվ հայեր՝ աշխարհի տարբեր մասերից, միանալով զրուցում են միմյանց հետ։ Այնտեղ ունեմ մի քանի լավ ընկերներ, որոնց հետ կիսում եմ օրվաս. թե՛ լավ եւ թե՛ վատ լուրերը։
Կար եւս մի անձ, որն անհայտ էր ինձ, սակայն՝ թեեւ իմանալով որ ամուսնացած եմ, եւ ունեմ երկու զավակ, անընդհատ սեր էր խոստանում ինձ եւ ասում, թե իբր ճանաչում է ինձ շատ վաղուց, եւ թե միայն հիմա է, ինչ կարողանում է արտահայտել իր ունեցած սերն իմ հանդեպ։
Ես ճիշտն ասած անտեսում էի նրա ասածները, քանզի գիտեյի, որ անիմաստ է լսել մեկի սիրաբանումները, որը, թեեւ իմ միացածի չափով չգիտի, թե՛ իմ արտաքին, եւ թե՛ ներքին կեցվածքը։
Սակայն մի քանի օր առաջ, որոշեցի վեջնականապես բացահայտել այս հարցը, որն սկսել էլ ինձ մտատանջել։ Եվ որոշեցի հանդիպել այդ անձին։ Եվ այսօր հանդիպեցինք…
Առաջին իսկ հայացքից նա համեստ մարդու տեսք ուներ. կոկիկ հագնված, շատ ջերմ տղամարդու կեցվածով, սակայն չանցած մի քանի րոպե, երբ խոստովանում էր իր սերն իմ հանդեպ, նա փորձեց համբուրել ինձ։ Եվ ես էլ կամքիցս դուրս համաձայնվեցի։ Այո, կամքիցս դուրս էր, մտքովս անգամ չէր անցնում որ կանեմ նման բան։
Կյանքումս նման զզվանք չէի ապրել, որքան որ զգացի այդ պահին։ Անմիջապես հետ քաշեցի ինձ իրենից, ասացի կներես, այս ամենր սխալ է, եւ զանգելով ընկերուհուս, խնդրեցի նրան որ գա ինձ վերցնի այդ անտանելի վայրից։
Հետ դարձի ճանապարհին զանգեցի ամուսնուս եւ խոսովանեցի որ սիրում եմ իրեն։ Եվ որ նա իմ միակ սերն է։
Ընկեր, օգնիր ինձ, խենթանում եմ արդեն։ Ինչո՞ւ են մարդիկ դարձել այսքան ինքնասեր։ Ինչո՞ւ չեն կարող կերտել իրենց ընտանիքը, սփռել այդ հզոր սերն իրենց ընտանիքում։ Ինչո՞ւ են փորձում խառնել մեկի հոգեկան վիճակը, եւ ինչո՞ւ են հասկանոլվ սպասում մերժող պատասխանին։ Չէ՞ որ ամեն մի բացասական լիցք էլ ավելի է մոտեցնելու ավարտն արդեն իսկ քայքայված մարդու հոգուն եւ մտքի պայծառությանը։
Լավ է որ օրս ավարտվեց, ամեն ինչ մնաց հուշերի էջերում, եւ փաստարկվեց մեկ բան, որ ես սիրում եմ ամուսնուս։
Շնորհակալ եմ կարդալու համար։ Հույսով եմ հասկացար որ պետք է արտահայտվեի, այլպես էլ չէի կարող պահել այս ամենը սրտիս խորքում։

Քո ընկեր,
Ա.

Եկեսցէ արքայութիւն քո։
Եղիցին կամք քո
որպէս յերկինս
և յերկրի։

Մի հրատարակչութնան մեջ գտա այս թվերը, որտեղ ցույց է տրվում ամբողջ Միացյալ Նահանգներում գտնվող հիմնարկ–ծառայությունների ընդհանուր քանակը։

(Ցանկը մեծ էր, սակայն ինձ հետաքրքրեց միայն այսքանը։)

Physicians (Բժիշկներ) 774,321
Restaurants (Ճաշարաններ) 516,119
Churches (Եկեղեցիներ) 366,817
Plumbers (Ջրմուղագործներ) 75,802
Marriage Cons. (Ամուսնական խորհ.) 50,341
Phychologist (Հոգեբաններ) 43,659
Pet Grooming (Կենդանի խնամողներ) 25,157

Այս թվերը, գործարար աշխարհում միայն մեկ բան են նշանակում՝ մարդկանց պահանջարկը։ Իսկ սպառվող աշխարհում, թերեւս իմ պատկերացմամբ այն այլ տեսք ունի։ Հ.Գ.

Սկզբում, կենդանիներն էին ապրում,
Դրախտում երեւ՞ի։

Հետո եկան մարդիկ,
Հոգեկան խաղտումներով լի։

Եղան եւ ամուսնական խորհրդատուներ բազում…
Եվ հանկարծ մարդկային աղբից կուշտ,
Խցանվեց կոյուղին։

Ծոմ պահած մարմնով,
Եվ դեռ հոգեկան մաքրման կարիքով մարդիկ,
Մղվեցին վանք…

Բայց հանկարծ ձանձրույթից փախած,
Հասան դրախտանման մի վայր.
Ճաշարա՛ն հասան,
Բայց երկար չանցած նորից հիվանդացան.
Ո՞վ գիտի՝ ճիճու ուտելու՞ց, կամ էլ մի սողու՞ն՝ միջին ասիական։

Ու բժիշկներն եկա՛ն…
Ու սկսվեց ամեն ինչ նորից,
Կրկին անգամ սկզբից,
Բայց առանց դրախտի հաստատ։

Նոյեմբեր 6, 2007
Հակոբ Գեւորգյան

It’s 1:11 in the morning. And I’m posting a letter that I got from a friend.

Dear friend:

I am writing this with amazement. I feel like I have to write this right now since it’s fresh in my mind. I haven’t been in Armenian community for sometime now. Today I went to a beautiful concert in Glendale. An Armenian artist was playing. Naturally the audience was an Armenian one. To my amazement I did not see one Armenian woman with a big nose. I mean, what is the world coming to? Is there anyone natural out there? Makes me wonder of my look.

Մութ էր…
Սենյակումս փակված,
Պառկել ու լսում էի Բախի պաղատանքն Աստծուն։

Մութ էր,
Ու հիշեցի օրերս հին,
Երբ հայրս մոմի լույսի տակ,
Սաղմոս էր երգում Աստվածաշնչային։

Ու այդ մթության մեջ,
Հիշում եմ, ծնվում էին գյուտեր,
Գյուտարարներ էին շինվում՝ տեղի՜ն, անտեղի՜ն։

Շինվում էին մարդիկ.
Շինու՛մ էին մարդկանց՝
Անգիտակցությունից ծլած բարակ ճյուղերին,
Խելագարված ծնողների գրկերում մութ։

Հիշում եմ անակնկալ գոռոցն իմ,
Ինը վոլտանի մարտկոցից բխած,
Անգիտական փորձարկման պահին։

Հիշում եմ, ու զարմանքով խորհում,
Ինչու՞ եմ սսկվել մինչեւ օրն արդի,
Ինչու՞ չեմ ասել Ապրե՛ս,
Պարոն Լիդեռ՝ Քո՛ռ։

Ձեր շնորհիվ եմ հիշում անցյալը իմ մութ,
Մութ, բայց ջերմագին,
Մարտկոցից բխած ինը վոլտային։

Նոյեմբեր 10, 2007
Հակոբ Գեւորգյան
Լոս Անջելես, Քալիֆորնիա

Երբ ես մեծանամ, փոքրիկն ինձ ասաց,
Ես կպաշտպանեմ երկիրն իմ ազատ,
Երբ ես մեծանամ, տարեցն ինձ ասաց,
Եվս մեկ անգամ ես հող կդառնամ:

Երբ ես պաշտպանեմ երկիրն իմ ազատ,
Փոքրիկն այս անգամ վախեցած ասաց՝
Ես կկրակեմ թշնամուն անհայտ…
Ու նենգ ժպիտով գետինը դարձավ։

Երբ ես մահանամ՝ նորից հող դարնամ,
Տարեցն այս անգամ կասկածով ասաց՝
Ես կերազեմ դրախտում ապրել…
Ու լուռ ետ նստած երկինքը դարձավ։

Երբ ես սատկացնե՛մ թշնամուս անհայտ,
Փոքրկն այս անգամ բարկացած ասաց,
Ես կայրեմ նրան, ու մոխիր դարձած,
Քամուն կհանձնեմ, որ կորչի անհայտ։

Երբ ես հող դառնամ, գերեզմանիս տակ,
Տարեցն այս անգամ խենթորեն ժպտաց,
Ես էլ չեմ լինի պարազիտ, անպետք,
Այլ պարարտանյութ երկրիս համար։

Երբ ես ազատվեմ թշնամու մոխրից,
Փոքրիկն այս անգամ դեպի վեր դարձավ,
Ես ամպերի չափ աղոթքներ կասեմ,
Որ Աստված տա ինձ այն ինչ կամենամ։

Եվ հանկարծ տարեցն հանդիպեց մահին,
Փոքիրկն էլ անցավ մեկ այլ նոր խաղի,
Հասա՞վ տարեցն իր անհայտ գահին,
Գտա՞վ փոքրիկը սերը երկնային։

Անհայտ մնացի ես, ու միտքը իմ,
Տեսնես ու՞ր մնաց անհայտ թշնամին,
Մեկ մեզ տեսնում ենք բարձունքի գահին,
Մեկ էլ հողի տակ՝ տապանաքարի։

Նոյեմբեր 3, 2007
Հակոբ Գեւորգյան,
Լոս Անջելես, Քալիֆորնիա

This afternoon, as I was listening to Public Radio International (PRI) To The Point main topic—Armenian Genocide Resolution Upsets Turks and White House—and, again, PRIs The World broadcasts, I came to a conclusion, which now is the reason of my following statement.

As a human being, as an Armenian, and as a citizen of United States (U.S.), I would like to express my deep gratitude and respect to the United States House of Representatives and honorable committee respectively, for discussing this very boiling historical event, which, per se, was almost forgotten—after nearly a century later.

But now, I feel that my emails, calls to the house of representatives and so forth, have become a trigger to a more important issue—that is, Turkey’s panic, which can lead to international crisis and which, of course, in the end, will hurt the planet earth and its residents—the people. Therefore I disagree with Armenian-American organizations, and I call on them to stall their action on our behalf—on behalf of Armenians who reside in the U.S.

My dear friends, for the sake of people in the Middle East, and most importantly people of Iraq, Iran and Israel, do not let this resolution become a solution for the problem that is not for the favor of people, but some people, who keep questions like these as an excuse for their next war time story.

Therefore I request every nation not to be involved in political movements like these. Not to participate in polls. And most importantly, forgive Turkey for its crimes against humanity, because by not doing so, Turkey will no longer support U.S. in the war on terror, and will most likely support terror.

And finally, I call on Armenians around the world to realize that this question—the Genocide of Armenians—is as old as an old ship, which has been on dried shores for a long time. Try to drag it on the sand and it will leave its path along the way, or its weight will break itself apart. Try to flood the shores with water, and it will move softly with its flow, but now it is the flood that is the danger, which will wash the shores and God knows what else.

Անցած օրը գնացել էի Վաշինգթոն Մութուալ բանկ, ֆինանսական գործարք կատարելու նպատակով։ Ներս մտնելուց առաջ հիշեցի բանկի պահակին, որն ազգությամբ կարծես թե Մեքսիկացի է, եւ չգիտես ինչու, արդեն մի քանի անգամ նկատելիորեն մի տեսակ թարս է նայում ինձ։ Երբեւէ չեմ հարցրել նրան, թե ինչու է այդպես նայում ինձ, եւ այս անգամ որոշեցի կոնֆլիկտ ստեղծելով պարզել այդ անորոշ վիճակը։

Հիշեցի, որ բանկի ներսում գրված էր մի գրություն, որում ասվում էր “No Food, No Drink”, այսինքն, ուտելիքի եւ խմիչքների մուտքը դեպի բանկ արգելվում են։

Ձեռքս առա Սթարբակս քաֆեն և շարժվեցի բանկի ուղղությամբ, ակնկալելով բանկի պահակի եւ ինձ հետ տեղի ունենալիք բանավեճը։

– Կներեք, կասեր պահակը, չեք տեսնում այս գրվածքը, որում ասվում է “No Food No DRINK”?

– Ի՞նչ գրվածք։ Օ՜ ա՞յս գրվծքը։ Դե ընդհանրապես Քալիֆորնիաում գոյություն ունի պատգամներում գրված տառերի չափսի օրենք, և կարծես թե այս գրությունը չի համապտասխանում այդ օրենքին։

– Չգիտեմ դա, բայց այս պահին ես եմ օրենքը, և ասում եմ ձեզ, որ ուտելիքի եւ հատկապես խմիչքի մուտքն այս բանկում արգելված է։

– Հասկանալի է ձեր զայրությը, բայց սա խմիչք չէ, սա քաֆե է։

– Քաֆե է, թե խմիչք, միևնույն է, դուք այն խմու՛մ եք, չէ՞։

– Չէ…

– Ինչպե՞ս չէ։ Զայրութով կպատասխաներ նա։

– Ես այն չեմ խմում, այլ կուլ եմ տալիս…

Այպիսի բանավեճ պատկերացնելով մտա ներս, ու զգացի, որ ինչ–որ մի բան տեղում չէ։ Գրությունը տեղում էր, իսկ նրա պաշտպանը՝ Մեքսիկացի Պահակը, չկար։

dis poem
shall speak of the wretched sea
that washed ships to these shores
of mothers cryin for their young
swallowed up by the sea
dis poem shall say nothin new
dis poem shall speak of time
time unlimited time undefined
dis poem shall call names
names like lumumba kenyatta nkrumah
hannibal akenaton malcolm garvey
haile selassie
dis poem is vexed about apartheid rascism fascism
the klu klux klan riots in brixton atlanta
jim jones
dis poem is revoltin against 1st world 2nd world
3rd world division man made decision
dis poem is like all the rest
dis poem will not be amongst great literary works
will not be recited by poetry enthusiasts
will not be quoted by politicians nor men of religion
dis poem s knives bombs guns blood fire
blazin for freedom
yes dis poem is a drum
ashanti mau mau ibo yoruba nyahbingi warriors
uhuru uhuru
uhuru namibia
uhuru soweto
uhuru afrika
dis poem will not change things
dis poem need to be changed
dis poem is a rebirth of a peopl
arizin awaking understandin
dis poem speak is speakin have spoken
dis poem shall continue even when poets have stopped writin
dis poem shall survive u me it shall linger in history
in your mind
in time forever
dis poem is time only time will tell
dis poem is still not written
dis poem has no poet
dis poem is just a part of the story
his-story her-story our-story the story still untold
dis poem is now ringin talkin irritatin
makin u want to stop it
but dis poem will not stop
dis poem is long cannot be short
dis poem cannot be tamed cannot be blamed
the story is still not told about dis poem
dis poem is old new
dis poem was copied from the bible your prayer book
playboy magazine the n.y. times readers digest
the c.i.a. files the k.g.b. files
dis poem is no secret
dis poem shall be called boring stupid senseless
dis poem is watchin u tryin to make sense from dis poem
dis poem is messin up your brains
makin u want to stop listenin to dis poem
but u shall not stop listenin to dis poem
u need to know what will be said next in dis poem
dis poem shall disappoint u
because
dis poem is to be continued in your mind in your mind
in your mind your mind

By Mutabaruka

Այսօր ես մի նկար գնեցի ու աջ պատին կախեցի։ Հիմա էլ այն դուք տեսեք ու ձեր մռթները բացեք։

Վայելեք Առնո Բաբաջանյանի հիանալի գործերից մեկը։

Այսօր պատահմամբ այցելեցի wordpress.com կայքը, որտեղ tag surfի միջոցով իմացա, որ wordpress.comի մուտքը փակ է Թուրքիայի ինտերնետ հասարակուան հանդեպ Թուրքիայի ինտրենետ ծառայությնների կողմից։ Հետեւելով որոշ հղումների գտա մի շարք այլ տեղեկություններ, որոնք էլ դարձան այս գրառման հիմնական պատճառը։

Տեղեկություններից մեկում գրված էր մի նամակ, որում, նամակի հեղինակ Ադնան Օկտարի փաստաբանը պահանջում էր Մաթ Մյուլենվեգից (Մաթ Մյուլենվեգը wordpress.comի տերն է) հեռացնել wordpress.comում գտնվող բոլոր այն գրությունները՝ գրված Էդիպ Յուկզելի կողմից, որոնք վերաբերում են իր պաշտպանյալ՝ Ադնան Օկտարին (գրական անվանում է Հարուն Յահյա։) Նա նաեւ տեղեկացնում է Թուրքիայի օրենսդիր դատարանի որոշումը, ըստ որի արգելք է դրվում wordpress.comի հանդեպ։ (քախվածք՝ http://wordpress.com/blog/2007/08/19/why-were-blocked-in-turkey/)

Մի քանի որոնումներից հետո հայտնաբերեցի այն, որ Ադնան Օկտարը Սայիդ Նուրսիի գաղափարակիցն է եւ, ինչպես Նուրսին, նա նույնպես կողմ է մահմեդական հիմունքներին եւ ընդդեմ եվոլուցիային։ Պարզվեց, որ նա նաեւ դեմ է Սիոնականությանը եւ Ազատ Որմնադրիներին։

Կապակցեոլվ Ադնան Օկտարի Թուրքական կառավարության պաշտպանողական քաղականությունը, եւ Սիոնականների հայտարարությունները Իսրաել–Թուրքական բարեկամության մասին, հասկանալի է դառնում Թուրքիայի անկայուն վիճակը տարածաշրջանում, եւ նրա հաստատակամ կործանումը՝ այս անգամ նենգ ազգայնականների եւ փոքրամասնությունների հետ տեղի ունոցող, կամ ունենալիք, բախումների հետեւանքով։

Լինելով Հայ եւ հարեւան Թուրքիային, ժամանակն է գիտակցել, որ ստեղծված խոչնդոտների լուծումը, որը բխելու է մեր ենթագիտակցությունից` օրինակ, հայերը չպիտի սիրեն թուրքերին եւ համանման, չի բերելու այն արդյունքը, որն օգտաբեր է մարդկությանը, կամ տվյալ խմբին, որը կհամագործակցի այդ խոչնդոտի լուծմանը։

Հետեւաբար, պետք է պատրաստ լինել նոր մարտահրավերնեին։ ԵՎ երբեմն էլ անտեսելով դրանք կասեցնել այն, իսեր մարդկության եւ արդարության։ Վերջապես մի փաստ՝ մի բան որ դարերն են փաստում, այն է Հայ ազգի բարի եւ մարդասիրական բնավորությունը։ Այս անգամ մենք միջամտելու կարիք չունենք, թող որ մեր բարի էներգիան փոխանցվի համայն մարդկությանը, կամ մարդկությունից նեղացած արարածներին։

Յոհան Սեբաստիան Բախի այս ստեղծագործության վերամշակումը կատարալ է Ֆերուչի Բուսոնին։ Երաժշտությունը կատարում է Մարեյ Փրայան։

Ժամանակներ առաջ, մոտավորապես կես տարի, աշխատում էի մի փայտի քանդակի վրա, որի հետ ունեցած զգացմունքներս առ այսօր դեռ գաղափարախոսությանս հիմքն են հանդիսանում։

Գեղեցիկ էր, երբ նկատվեց։ Կտրվեց, հեռացվեց անտառից։ Բաժանվեց մասերի՝ մանրացվեց։ Վաճառվեց մարդկանց, եւ տրվեց ինձ, որպեսզի ես նրան զարդարեմ։ Զարդարանքի պահին խոսքերս դարձան զենքեր՝ դուր–դանակներ, ուժով լցված մուրճեր… Հնազանդ էր, երբեք չմերժեց։ Ինձ տվեց այն, ինչ–որ ուզում էի ես։ Հիմա, երբ էլ ինձ մոտ չէ, հեռու անտառից ու կտրված ամենքից, անհայտ վիճակում ապրում է մի տեղ՝ անհայտ իր քոքից։ Անհայտ է վիճակը նաեւ իմ՝ քանդակողիս. ո՞վ էր տերն այս ամենի. անտառը՞, ծառը՞, կացինը՞, փողը՞ թե՞ ես։ Անհայտի տերեր ենք մենք, խեղկատակ վիճակից փախստականի պես…

Հիշում եմ մեր դպրոցը միջնակարգ, որի աջափնյա պահեստային մասում ժամանակին կոմունիստական դրոշներն ու կարգախոսերն էին պահվում։ Հենց այդ նույն դփրոցի պահեստում էլ բնակվում էին մի ընտանիք, ովքեր գաղթել էին 1988ին Սումգայիթից, հայկական երկրորդ ջարդերի ժամանակ։

Հիշում եմ ընտանիքի խեղճ վիճակը, որն այսօր միտքս եկավ եւ որն էլ դարձավ օրագրիս այսօրվա գրառումը։ ԵՎ հարցնելով ինքս ինձ, թե ինչու՞ էին նրանց բնակեցրել այդպիսի վայրում, նույն վայրում որտեղ ամեն առավոտ սիստեմատիկորեն դպրոց էին հաճախում կոմունիզմից հագեցած եւ կապիտալիզմին լավատեսությամբ լցված երիտասարդ աշակերտները։ Արդոք այդքան կարեւոր էր նոր աշխարհաքաղաքական կյանք մտած երիտասարդ սերնդին դաստիրակել՝ բացեիբաց ներկայացնելով ազգի հանդեպ վարված բռնությունների հետեւանքները։

Կարծում եմ թե սա [մութ տարիների քաղաքականության] մի մասն էր, որի ցավալի հուշերը, հստակ կարող եմ ասել՝ տհաճ զգացմունք են թողնում ծնողներիս երազանքի՝ Հայաստանի անկախացման հանդեպ։ Բայց արդյո՞ք սա էր երազանքի իրականացումը, թե սա պարզապես խաբկանքի մի նոր հայելի էր՝ ժողովրդներին քարուքանդ անելու եւ ահ ու սարսափի մեջ պահելու համար։

ԵՎ հիմա, երբ ամեն ինչ հասնում է [ժողովրդավարության] մակարդակին, ավելի ու ավելի է բացահայտվում աշխհարի ապագան։ Քաղաքականությունը համարելով միակ փրկություն, անքաղաքավարություն վայելող քաղաքական գործիչները արդեն իրենց իրական դեմքով հանդես գալով քաղաքացիների շրջաններում, իրենց երազանքները ներկայացնելով փորձում են պղտորել, Աստծու տված երբեմնի երկընտրությունը՝ ապրելու Եդեմական այգում, կամ հեռանալու այնտեղից՝ ուտելով արգելված պտուղը, այն հեռատեսորեն աղավաղելով, եւ ժողովրդների արդեն իսկ տհաճ իրականությունը ահ ու սարսափով լցնելով։

Ինչպես Թ.Է. Լորենսն էր ասում «Բոլորն էլ երազում են, սակայն ոչ բոլորի երազանքներն են միանման։ Կան երազողներ, որոնք գիշերվա երազը առավոտյան արթնանալիս համարում են լոկ դատարկություն, եւ կան վտանգավոր երազողներ, որոնք երազում են ցերեկը՝ աչկերը բաց իրականացնելով իրենց երազները։» Միգուցե եւ ճիշտ էր նա։ Ազգեր, Ժողովուրդ. Կառավարություններ, Էլիտաններ, կոչ եմ անում թողնել ձեր առաքելությունը՝ փուջ երզանքների իրականացումը. չէ որ դուք էլ այդ նույն մարդկանցից եք, որոնք ժամանակին ենթակա էին ինչ–որ կանոնադրության։

Այսօր փնտրում էի The Read Tuesday Weld խմբի նոր երգերից մեկը, եւ հանկարծ նրանց myspace էջում գտա այս երաժշտական տեսահոլովակը։Վերջերս տեղի ունեցող դեպքերի հանդեպ, այս գործը շատ հայրենասիրական է, բայց արդյո՞ք ատելությունը հաղթահարելու այլ կերպ էլ չկա՞։ Ինձ թվում է, որ իսեր մարդկության եւ բնության բոլորը պիտի հասկանան, որ ատելությամբ նոր ատելություն կծնվի… Դրա համար էլ պետք չէ ատել։

There are three tomatoes, Papa Tomato, Mama Tomato and Baby Tomato. Baby Tomato drags behind, so Papa Tomato becomes angry and squishes him and says: “Ketchup!” – Pulp Fiction.

Հայր լոլիկը, մայր լոլիկն ու լոլիկ բալիկը ճանապարհորդում էին մի տեղ։ Հանկարծ լոլիկ բալիկը դանդաղեցնելով ընթացքը ետ է մնում ծնողներից, որին էլ հաջորդում է այս զավեշտալի վիճակը. հայր լոլիկը զայրացած ճզմելով բալիկ լոլիկին ասում է,–”Ketchup!” (Անգլերենից թարգմանաբար նշանակում է Տոմատի մածուկ, ինչպես նաեւ առաջադիմություն)։

Փորձեմ փոխարինել հայր լոլիկին ընդդիմության, մայր լոլիկին ժողովրդի, իսկ լոլիկ բալիկին էլ մեր պետության՝ նորաստեղծ Հայաստանի Հանրապետության հետ։ ԵՎ արդյունքում կստանանք այն պատկերը, որին ականատես ենք բոլորս, ՀՀ դեմ վարվող ներկա, թե՛ ներքին, եւ թե՛ արտաքին քաղաքականության մեջ։

Ժողովուրդը՝ որը ծնեց ՀՀ–ը լուռ կնոջ նման մի կողմ քաշված թույլ է տալիս ընդդիմությանը զբաղվել դաստիարակչական աշխատանքներով։ Ընդդիմությունն էլ իր հերթին իմանալով դաստիարակչության մարտավարությունը օգտագործում է նորածնի դեմ՝ ստեղծելով մածուկային իրավիճակ։ Իսկ մածուկ դարձած պետությունից էլ ի՞նչ ես կարող սպասել։

Պարզապես ժամանակն է հասկանալ, որ այսպիսի պահածոյացված վիճակի մեջ պահելով մեր պետությանը, մենք ինքներս հրաժարվում ենք նրա իրական արժեքավոր հնարավորություններից եւ հույսներս դնում սպառման ենթակա պահածոյացմանը։

Սակայն կա նաեւ այլ տեսակետ։ Միգուցե ժողովուրդը այդքան էլ չէր ցանկանում ծնել ՀՀը։ Միգուցե հայրը՝ ընդդիմությունը, կասկածնե՞ր ունի իր զավակի զտարյունության մեջ։ Հարց է ծագում, թե ո՞վ էր շինում մորը՝ ժողովրդին, այն ժամանակ, երբ հայրը՝ ընդդիմությունը, շինում էր ազգին։

Բավականին դժվար կացության մեջ եմ։ Հարց է ծագում, թե ովքե՞ր են շինողները, որոնք շինեցին մեր հորն ու մորը. ա՜խ ես դրանց տիրու՛ մե՛րը…

A sweet lady, Jessica from EFNet’s #dslr has posted a link of her blog, where I found this amazing photography!

Գրեթե կես տարի առաջ ընկերներիցս մեկն ինձ պատմել էր իր եւ Հայաստանում գնտվող Մանկության Մոլորակ կազմակերպության հետ ունեցած հարաբերություններ մասին, որին ես ինքս հավակնում եւ գնահատում եմ։ ԵՎ այսօր այցելեցի իրենց կայքը, ուր գտա բազմաթիվ հիանալի գործեր կատարված, թե՛ մանուկների, եւ թե՛ այն մադրկանց կողմից, ովքեր օգնում են կույր եւ թույլ տեսղություն ունեցող մանուկներին՝ նրանց պատմելով հեքիաթներ եւ առակներ։

Մանուկների նկարչությանը կարող եք ծանոթանալ այցելեով կայքի պատկերասրահ, իսկ հեքիաթներին՝ խոսող գրքեր բաժինները։

…not with arsenic, as the dishwasher thought, but with iodine. The room had the tart, astringent smell of green walnuts when their husks are still soft and blacken at a touch.” — Boris Pasternak, Doctor Zhivago

ԵՎ քանի որ իմ խմած հանքային ջրի շիշը կապույտ էր, իսկ ջուրն էլ Իտալակա, հանգիստ կարող եմ նստել ու գրել իմ այս գրառումը, որտեղ ուզում եմ խոսել Ջերմուկ հանքային ջրի մասին։

Գրեթե տասնյակ ինտերնետային լրատվական կայքեր, եւ մի քանի տասնյակ էլ բլոգ կայքեր աշխույժորեն խոսում են Սննդի եւ Դեղամիջոցների Նախարարության (ՍԴՆ) արած այն հայտարարության մասին, որտեղ վերոհիշյալ կազմակերպությունը հայտարարում է, թե կանաչ շշով ջերմուկ հանքային ջրի հայտնաբեր են վնասակար քանակությամբ մկտնդեղի պաշար, որի չափավոր քանակությունը օգտակար է մարդուն, իսկ ավելին վնասակար։

Բլոգերները խոսում են վրդոհված. ոմանք ասում են, թե Ջերմուկը (չնշելով հստակ թե որ լցակայանը) լինելով Հայաստանյան անվոռ–ու–գլուխ հաստատություն ուշադրություն չի դարձրել մկնդեղի քանակության մեջ։ Ոմանք էլ համեմատություններ են կատարում այլ հանքային եւ ընդհանրապես թունավոր հյութերի հետ։ Սակայն, վերոհիշյալներց ոչ–ոք գրեթե չի ցանկանում ուշադիր հետեւել ամերիկյան կառավարության հայտարարությանը, որը շատ հստակ ասում է, որ մկնդեղը՝ եւ ոչ թե ջերմուկը, վնասակար թույն է մարդու համար։ Իսկ ջերմուկը, որում հայտնաբերվել է վտանգավոր քանակությամբ թույնը, կարճ ժամանակաշրջանում (օրերից շաբաթներ տեւողությամբ) չի կորղ մահացու հիվանդություն պատճառել մարդուն։

Սա այնքան էլ դրամատիկ չէ, քանզի չեմ կարծում թանկ արժողությամբ հանքային ջուրը տնտեսվար հայերի ամենօրյա սեղանի ջուրը լինի։ ԵՎ քանի որ ՍԴՆ–ի հայտարարությունները ոչ միշտ են հստակ լինում, օրինակ ԱՄՆում արդեն վաճառում են կլոնավորված կենդանու մսեր։ Հարց է ծագում, արդյոք կլոնվարումը այդքան զարգացած է, որ ապահով լինի մարդկանց առողջությանը, թե «կփոձենք կտեսնենք» կարգախոսով է շարժվում ՍԴՆ–ը։ Եթե այդպես է, ուրեմն նրանց վստահելը անհեթեթություն է։

Ջերմուկի ընկերություններին մաղթում եմ քաջություն եւ վերարտադրանք, որը նավթահամ Բորժոմից հազար անգամ մաքուր է եւ համեղ։ ՍԴՆը ընդամենը մի հաստատություն է, որը նպատակասլաց գործում է պետական հախ–ու–հաշիվների լուծման գործում։ Չլիներ Ջերմուկում, կփնտրեյին Արզնիում, չլիներ Արզնիում, կփնտրեյին կոնյակի մեջ եւ այդպես շարունակ… կարեւորը փնտրելն է։

Այսօր, առավոտյան EFNetի #Armenia զրուցարանում նկատեցի մի քանի տողանոց պրոպագանդա, որն էլ իմ այս գրառման պատճառը դարձավ։ Պրոպագանդան վերցված է Թուրքական կայքից (tallarmeniantale.com)։ Հույսով եմ կատարված մեջբերումը լուրջ մտահոգություն չի առաջացնի հայերի մոտ, քանզի բավականին նկատելի է դարնում թուրքերի մտահոգվածությունը թուրքիայում ապրած հայերի եւ հայալեզու ցեղերի ցեղասպանության հարցում։

Վերջապես նրանք՝ օրինակ այս թուրք անձը, որը գալով ցրուցարան իր ժամանակն է ծախսում մարդկանց տեղեկացնելու այն ինչին հավատում է, կամ այն ինչին չի ցանկանում հավատալ, սկսում են խոստովանել, որ հայերի նկատմամբ ջարդ տեղի է ունեցել, սակայն հիմնվելով բյուրոկրատիայի փջություններին այն չեն անվանակոչում որպես ցեղասպանություն Օսմանյան կառավարության, այլ կառավարության ներսում ստեղծված մեկ այլ կառավարության կողմից։ ԵՎ ամենա կարեւորը, որ նկատեցի այս թուրք անձի արտահայտության մեջ, այն էր, որ նրանք էլ նույնպես ահ ու սարսափով են հիշում հայդուկների ջարդերը։ Read the rest of this entry »

Just moments ago I was watching the boxing fight of Vic Darchinyan vs. Victor Burgos on ShoTme.

At the very first round and in other rounds Vic Darchinyan has put Burgos on the knees. And at the round 12 Darchinyan knocked Burgos down. Unlike any knockdown, this one was devastating for both the public and Darchinyan himself. It’s because Burgos lost his consciousness and could not get back. I think that referee did not do well. Because when Burgos got the big hit, he again went on his knees and referee declared no knock out! The Paramedics took Burgos to UCLA hospital.

My family and I wish Burgos a speedy recovery.

Քիչ առաջ կարդում էի մի շատ հետաքրքիր եզրահանգում, որը կատարել է ArmenianHouseի խմագիր Կարեն Վարդանեսյանը իր օրագրում, որն էլ տեղադրում եմ իմ կայքում՝ հասարակությանը հասանելի դարձնելու նպատակներով։

Հայ-թուրքական հարաբերություններ
Անցած շաբաթ ներկա էի նախկին մի դիվանագետի հետ հանդիպման։ Հանդիպումը բավականին նեղ շրջանակով էր, կազմակերպիչներն էլ խնդրեցին իրենց հաստատության անունը չհիշատակել, այդ պատճառով ավելին բացահայտել չեմ կարող։

Ինչեւէ, դիվանագետը մի հետաքրքիր դրվագ պատմեց։ 90-ականների կեսերին տեղի են ունեցել հայ-թուրքական գաղտնի բանակցություններ։ Այս հանդիպումներից մեկի ժամանակ (1996, Բուխարեստ), հայկական կողմը հետեւյալ հարցադրումն է արել. «Եթե մենք հրաժարվենք ցեղասպանության ճանաչմանը ուղղված գործողություններից, կբացի արդյո՞ք Թուրքիան սահմանը»

Թուրքերի պատասխանը հետեւյալն էր. «Դուք հիմա թույլ եք եւ պատրաստ եք ցեղասպանության հարցը դնել սառնարան, միայն թե սահմանը բացվի։ Սահմանը բացելուց հետո դուք կուժեղանաք ու նորից այդ հարցը սառնարանից կհանեք»։

Չեմ կարծում, որ այս պատասխանը որեւէ մեկին զարմացրեց։ Հայերի մեծամասնությունը շատ լավ գիտակցում է, որ Թուրքիան Հայքի թշնամին է։ Սակայն այս դրվագը բնութագրում է շատ կարեւոր մեկ այլ բան, այն է՝ Թուրքիան ոչ միայն թշնամաբար է տրամադրված Հայաստանի նկատմամբ, այլ ունի հստակ ու ոչ երկարաժամկետ նպատակ՝ Հայաստանը ոչնչացնել։ Որովհետեւ վերը բերվածի նման թշնամանքի արտահայտումը թույլատրելի է միայն եւ միայն այն ախոյանի նկատմամբ, որին հաստատ մտադրված ես ոչնչացնել մոտակա ժամանակ, ու հարյուր տոկոսով համոզված ես, որ ի վիճակի կլինես դա անել։

Նաեւ մեկ այլ հետաքրքիր հարց է ծագում. ինչո՞ւ են ՀՀՇ-ականները՝ լինելով քաջատեղյակ այս իրավիճակից, այնուամենայնիվ ժողովրդին հեքիաթներ հրամցնում Թուրքիայի հետ հաշտվելու հնարավորության մասին, փորձում հայության մեջ մեղքի բարդույթ առաջացնել, թե իբր հենց մեր՝ հայերիս համառության պատճառով է, որ բարեհոգի թուրքերը մեզ այդքան չեն սիրում։ Նույն հարցը կարելի է ուղղել բազմաթիվ ամերիկյան, բրիտանական ու եւրոպական կազմակերպություններին, որոնք աշխուժորեն զբաղվում են «հաշտեցմամբ»՝ իրականում հայության մեջ ոչնչացնում դիմադրելու կամքը։

Բանից պարզվեց, որ նախորդ գրառումս, որը կապված էր Քրիստինայի օրագրում գրված նյութին, չափից դուրս վիճողական իմաստ է ունեցել, եւ ոմանց մոտ էլ զայրույթ է ստեղծել։ Գրանցում եմ պատասխանս, որը կարող եք գտնել այս էջում։

Հ. Գեւորգյան said…

Հիմա զգում եմ, թե ինչ վիճողական բառեր եմ օգտագործել հաղորդագրությանս մեջ։ Սակայն չեմ զղջում, քանզի ժողովրդավարությունը տեսնելով սեփական մաշկիս վրա հասկանում եմ ոչխարաբուծության գաղտնիքները, եւ այդ իսկ պատճառով էլ գելի սիրտ կերած գելխեխտի նման ընդդիմանում եմ ոչխարաբուծական ֆերմաներում աշխատող Փողկապավոր Հովիվներին, որոնք նորընտիր սահմանադրությունը, որի առաջին խոսքերը կարծես թե ճարտարապետական գործիքներով սծանված մարդու մահվան երդման արարողության նախաբանն է հիշեցնում, սուրբ գրքի նման պահում են իրենց գրասեղանի գզրոցներում, ուր ժամանակներ առաջ կոմկուսի կարմրակազմ կանոնատետրն էին պահում, սուրբ գրքի նման։ Աչքալուսանք ձեզ՝ իմ հանկարծակի–ընկեր, քանզի որքան փորձում եմ չհամագործակցել խորտակվող մարդու մահվանը, այնքան չի ստացվում, քանզի ամեն անգամ խոսելիս ձեզ հետ եւս մի քանի մետր խորն է նա սուզվում։ Գուցե եւ դուք օգնեք ինձ այս էժան խաղում, փոխելով ուղղին շպյոն Օնիկի*։ Քանզի լավ է լինել գելխեղտ շուն, քան թե ոչխար առանց դմագի։»

* Շպյոն Օնիկ. Գյումրիում Օնիկ անունով մի Անգլիական լրտես է լինում։ Մի օր էլ Անգլիացիները որոշում են եւս մի լրտես ուղարկել Գյումրի, Օնիկի մոտ։ Նոր լրտեսին ասում են, որ հասնեն Գյումրի կհարցնես Ժողովրդին, թե որտեղ է գտնվում կենտրոնական դեղատունը, որի կողքին էլ Օնիկի տունն է։ Լրտեսը հասնում է Գյումրի, հարցնում «Կներեք, որտե՞ղ է գտնվում կենտրոնական դեղատունը։» Նրան պատասխանում են «Ծօ, Շպյոն Օնիկենց տան կողքն է։

8:51 AM

Սրանից մի քանի օր առաջ կարդում էի Քրիստինայի բոլգը, ուր գտա մի շատ հետաքրքիր գրառում, որտեղ կատարված քննարկումները պատճառ հանդիսացան այս իմ գրառմանը։ Գրառումը ամբողջությամբ կարող եք կարդալ գնալով այս կայք էջը, իսկ մեջբերումը ստորեւ գրառման մեջ։

Thursday, February 08, 2007
Հայերն աշխատասեր ժողովուրդ են…

Հայերն աշխատասեր ժողովուրդ են. համատարած կարծիք: Թերևս ավելի դիպուկ կլիներ ասել “միայն որոշ տեսակի աշխատանքասեր” …

Մեր գրասենյակը Անի հյուրանոցում է: Երկու օր առաջ հյուրանոցի մուտքի մոտ տեսնում եմ հյուրանոցի տնտեսուհիներից մեկին (հիմա ‘հավաքարար’ բառը չենք օգտագործում…): Նա աշխատում էր մեր հարկում, բայց արդեն մի քանի օր անընդմեջ հանդիպում էի մեկ այլ կնոջ: Հիմա տեսնելով նախկին տնտեսուհուն` հարցնում եմ, “Ինչպե՞ս եք”: Կինը բավականին նեղսրտած պատասխանում է, “Ինչպե՞ս պետք է լինեմ… Հասկանո՞ւմ ես, ես հիմա մուտքն եմ մաքրելու, 1000 անցող-դարձող: Բա որ մի ծանոթ էլ տեսնի… Ի՞նչ կմտածեն …”

Read the rest of this entry »

Այսօր Հայաստանաբնակ բլոգեր Քրիստինայի շնորհիվ իմացա այս հիանալի ներկայացման մասին։ Այն կատարում է Կանադացի Ջեֆ Բաթլը, Կոմիտասի Կռունկ երաժշտության թեմայով գրված Արարատ ֆիլմի երաժշտության ներքո։

Jeff Buttle – 2007 Canadian Nats FS
Uploaded by Happythings2

Կարդում էի Թայմ պարբերականի Հունվար 22ի համարը, որտեղ ամենա սկզբից խոսվում է Չինաստանի աճող տնտեսության եւ ԱՄՆի թուլացնող արտաքին քաղաքականության հետեւանքով տուժող Ամերիկյան տնտեսության մասին։ Երկուսն էլ մտահոգիչ փաստեր են Ամերիկյան ժողովրդի համար, որոնք երկարատեւ եւ ապարդյուն Իրաքյան պատերազմի հետեւանքով կարծես թե կորցրել են իրենց Ամերիկյան Երազանքն ու ապրում են սննկացած հաշիվներով, որոնց հետզհետե աճող պարտքերն արդեն մտահոգեցնում են հենց նույն պարտքատերերին։

Ինչ անել, մտածեց Վիվիան Վալտն ու եկավ հետեւյալ եզրակացության. Ամերիկացիներին ներկայացնել հույսեր ներշնչող, բայց միարժամանակ ստերի վրա հիմնված մի պատմություն, որի առաջին մի քանի տողերը շատ հմայիչ են եւ բավականին էլ լավատեսություն են ներկայացնում սննկացած վիճակում գտնվող Ամերիկյան տնտեսությանը։

Հոդվածում ասվում է, թե նախկին սովետական տիրապետության տակ ապրած Ադրբեջանցիներ, բավականին լավատեսորեն են տրամադրված Ամերիկա–Անգլիական ԲՓ (նախկին Բրիթիշ Փեթրոլեում, հիմա Բիյոնդ Փեթրոլեում) նավթային կազմակերպության ներդրմանը, այն է՝ Բաքու–Թբիլիսի–Ջեյհան նավթամուղը, որն արդեն սկսել է նավթին ծարավ Արեւմուտքին սպասարկել նավթով եւ գազով, միաժամանակ Ռուսաստանի Դաշնությանը, Իրանին եւ Սաուդյան Արաբիային դուրս հանելով շուկայից։ Հիմնվելով վերը նշված փաստերին, Վ. Վալտը փորձում է ներկայացնել Արդբեջանի ներկա քաղաքական իրավիճակը, որն Ամերիկյան ժողովրդի ուշադրության կարիքն ունի, թե՛ Հայաստանի Հանրապետության այսպես կոչված Լեռնային Ղարաբաղի բռնազավթման հարցում, որն ինչ–որ չափով վտանգ է ներկայացնում նավթամուղի ապահով գործածմանը, թե՛ Վրաց–Օսետական հակասություններին, որոնք եւս վտանգ են ներկայացնում նավթամուղին, եւ վերջապես Ադրբեջանի միատերական եւ ոչ դեմոկրատիկ ներքին խաղաքականությանը։

Հետաքրքիր է արդյոք, Վ. Վալտը լինելով լրագրող, տեղյակ է արդյոք մեծ ընկերությունների քաղաքականությանը, օրինակ վերջի մի քանի տարիներում փքված կազմակերպությունների սննկացումը, որի հետեւանքով շահերի արհեստական բարձրացման պատճառով հարստացած կազմակերպության տերերից շատերին դատարանը մեղավոր ճանաչելով բանտարեկցին մինչ կյանքի վեջ դատավճռով։ Տեղյակ կլինի, քանզի շատ է խոսում շահերից, բայց արդյո՞ք չի ամաչում, որ հանուն խոշոր կազմակերպությունների օգտին գրելով մնամ փջություններ նա Ամերիկյան ժողովրդի ենթագիտակցության մեջ է տեղադրում ազգհալածություն որոշ ազգերի հանդեպ։ Կարծում եմ ամոթ չունի, ինչպես բազմաթիվ լրագորղներ, որոնք իրենց Չորորդ իշխանություն կոչելով փորձում են արդեն Առաջին իշխանությանը ստրկացած ժողովրդին ահաբեկել իրենց ստերով։ Ամոթ Timeին, որն ունենալով մի քանի տասնամյակների պատմություն դեռ համարվում է գնման ենթակա գործիք։

Timeի հոդվածը կարող եք գնել իրենց կայքից (http://www.time.com/)։ Նույն հոդվածի տեղադրված է իմ կայքի հետեւյալ հասցեում ՝ http://gevorgian.com/hakob/proof/Time-January-22-2007/

In accordance with Title 17 U.S.C. Section 107, any copyrighted work in this website is archived here under fair use without profit or payment to those who have expressed a prior interest in reviewing the included information for personal use, non-profit research and educational purposes only.

Ref. http://www.law.cornell.edu/uscode/html/uscode17/usc_sec_17_00000107—-000-.html

4 հունվարի, 2007
Չորս նոր հեղինակ գրադարանի հայկական ու ռուսական բաժիններում. Կամսար Ավետիսյան՝ հայրենագիտական էտյուդներով; Արգամ Այվազյան՝ Ջուղայի հայկական հուշարձանների մասին պատկերազարդ գրքով; բանաստեղծ Համո Սահյան; Սարգիս Ղանթարջյան՝ արձակ ստեղծագործություններ ու հուշեր։

January 4, 2007
We have four new authors in the Armenian and Russian sections: Kamsar Avetisyan with a collection of armenological articles; Argam Ayvazyan with an illustrated book on the historical monuments of Jugha; poet Hamo Sahyan; Sargis Ghantarjyan (fiction, memoirs).

Source ArmenianHouse.org

Արդեն բավական երկար ժամանակ է, ինչ հանրությանն է ծառայում Ժամանց.ամ կայքում գտնվող ֆորումը։ Հիանալի, զվարճ մթնոլորտ է տիրում այնտեղ։ Ես ինքս շատ եմ հավանել ֆորումի, թե՛ պարզությունը , եւ թե՛ առաջարկված թեմաները։ Խորհուրդ եմ տալիս բոլոր նրանց, ովքեր կարողություն ունեն գրել եւ կարդալ հայերեն լեզվով, անհապաղ գնան ժամանցի ֆորումը, անդամագրվեն եւ մասնակցեն թեմաների վերլուծումներին եւ քննարկումներին։

Posted in կապույտ, օր | Քննարկումներ չկան »

« ՆԱԽՈՐԴ ԷՋԸ